Tags

,

Τα χριστούγεννα του 2011 συμπληρώθηκαν 20 χρόνια από το τέλος της κομμουνιστικής εξουσίας στη Ρωσία, για την οποία στις 25 Δεκεμβρίου 1991 άνοιγε μια νέα σελίδα στην ιστορία της χώρας. Η μετάβαση από την Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (Ε.Σ.Σ.Δ.) στην Ρωσική Ομοσπονδία, όπως την γνωρίζουμε μέχρι σήμερα. Στις 25 Δεκεμβρίου 1991 ο τελευταίος ηγέτης της Σοβιετικής Ένωσης και πρωτεργάτης των μεταρρυθμίσεων στη χώρα ( “Γκλάσνοστ” και “Περεστρόϊκα”) Μιχαήλ Γκορμπατσόφ ανακοίνωσε μέσω της τηλεόρασης την πρόθεσή του να παραιτηθεί από την ηγεσία της χώρας. Παράλληλα τερμάτισε για πάντα τις εργασίες του κομμουνιστικού κόμματος, του ανωτάτου Σοβιέτ, το οποίο διατηρούσε μέχρι τότε την εξουσία για 7 δεκαετίες. Η υποστολή της κόκκινης σημαίας με το σφυροδραίπανο που κυμάτιζε στο Κρεμλίνο από το 1922 μετά την οριστική επικράτηση των Μπολσεβίκων, σήμανε το τέλος της Σοβιετικής Αυτοκρατορίας και τον οριστικό ενταφιασμό του υπαρκτού Σοσιαλισμού.

Το 1985 ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ έγινε πρόεδρος της Σοβιετικής Ένωσης, που ήταν η μεγάλη χώρα του Σοσιαλισμού καθώς επίσης αποτελούσε και το αντίπαλο δέος για τις ΗΠΑ κατά την περίοδο του ψυχρού πολέμου. Όταν ο Γκορμπατσόφ έγινε Γενικός  Γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος το 1985, ο ψυχρός πόλεμος για 40 χρόνια εξακολουθούσε να καθορίζει το παγκόσμιο σκηνικό. Οι λαοί στον πλανήτη ζούσαν με τον καθημερινό φόβο ενός πυρηνικού πολέμου. Η Σοβιετική Ένωση ήταν τότε ένας ασθενής γίγαντας με υπέργηρους ηγέτες που δεν είχαν διάθεση να προβούν σε καμιά αλλαγή. Ο Γκορμπατσόφ υποσχέθηκε τότε να αναμορφώσει τη χώρα του αλλά και να εδραιώσει την παγκόσμια ειρήνη.

Επιτάχυνε την ειρηνευτική διαδικασία με την άρση του Σιδηρού Παραπετάσματος. Αποδέσμευσε τις χώρες-δορυφόρους του Ανατολικού Μπλοκ από τη σοβιετική σφαίρα επιρροής και τους επέτρεψε να αποφασίσουν οι ίδιες για την πορεία τους. Στις 25 Δεκεμβρίου 1991 στον τελευταίο λόγο του που μεταδόθηκε από τη ρωσική τηλεόραση, ο Γκορμπατσόφ είχε πεί ότι “οφείλαμε να αλλάξουμε τα πάντα”. Δεν μπορούσε όμως να καταλάβει πόσο σαρωτική τελικά έμελλε να ήταν η αλλαγή αυτή. Ο ίδιος πίστευε ότι η πολιτική της “Γκλάσνοστ” και της “Περεστρόϊκα” θα αναμόρφωνε τον κομμουνισμό. Ήταν πεποισμένος πως θα μπορούσε να ανοικοδομήσει τη Σοβιετική Ένωση, καταργώντας τους κρατικούς ελέγχους, διεξάγοντας δημοκρατικές εκλογές και ενθαρρύνοντας  την ελευθερία του λόγου. Στο τέλος όμως αποδείχθηκε πως έκανε σφάλμα, αφού στην πραγματικότητα οι μεταρρυθμίσεις του συνέβαλαν ακριβώς στην κατάρρευση τόσο του μονοπωλίου της εξουσίας από το Κομμουνιστικό Κόμμα όσο και ολόκληρου του Σοβιετικού κράτους. Επιπλέον, μέσω της πολιτικής του είχε επιδεινωθεί περαιτέρω η κατάσταση της ρωσικής οικονομίας. Έτσι τα μεσάνυχτα της 31ης Δεκεμβρίου 1991 η Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (Ε.Σ.Σ.Δ.) διαλύθηκε επισήμως και η ονομασία Ε.Σ.Σ.Δ. έσβησε από τον παγκόσμιο χάρτη.

Πηγή: Ηγέτες: Μιχαήλ Γκορπατσόφ, A. Langley, Εκδόσεις Σαββάλας.